Với chức năng là cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực môi trường, những năm qua, Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với các ngành liên quan, UBND các huyện, thành phố triển khai đầy đủ các văn bản pháp luật về BVMT; thường xuyên tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao ý thức trách nhiệm của người dân về BVMT. Công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về BVMT được đẩy mạnh. Từ năm 2010 đến nay, Thanh tra Sở đã tổ chức thanh tra, kiểm tra 82 doanh nghiệp thuộc các khu công nghiệp (KCN), trong đó một số doanh nghiệp được thanh tra, kiểm tra nhiều lần; xử phạt hành chính 35 trường hợp, trình Chủ tịch UBND tỉnh quyết định xử phạt 7 trường hợp.

6 tháng đầu năm 2014, Sở đã tổ chức thanh tra, kiểm tra tại 43 cơ sở sản xuất, kinh doanh, làm rõ 8 hành vi vi phạm về môi trường; quyết định xử phạt vi phạm hành chính theo thẩm quyền 4 trường hợp nhắc nhở 3 trường hợp; trình Chủ tịch UBND tỉnh quyết định xử phạt 1 trường hợp; tổng số tiền phạt gần 400 triệu đồng. Cùng với đó, công tác kiểm soát ô nhiễm, quản lý chất thải được chú trọng. Từ năm 2008 đến nay, Sở đã chủ trì rà soát, hướng dẫn các cơ sở sản xuất, kinh doanh có phát sinh chất thải nguy hại lập đăng ký cấp sổ đăng ký chủ nguồn thải chất thải nguy hại. Ðến nay đã cấp gần 130 sổ, trong đó 49 cơ sở sản xuất thuộc các KCN. Ðồng thời thường xuyên theo dõi, giám sát việc nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất của các doanh nghiệp. Tiến hành kiểm tra việc hoàn thành xây dựng hồ kiểm chứng tại Công ty TNHH NienHsing Việt Nam và Công ty Shengfang; kiểm tra, hướng dẫn triển khai dự án đầu tư xây dựng khu xử lý rác thải gắn với lò đốt rác tại 5 xã, thị trấn và nhà máy xử lý rác thành phố Thái Bình. Tổ chức hội thảo và báo cáo UBND tỉnh về kết quả thẩm định hiệu quả, công nghệ lò đốt rác thải sinh hoạt triển khai trên địa bàn thị trấn Thanh Nê (Kiến Xương) và thị trấn Tiền Hải (Tiền Hải); xây dựng đề cương đề án “Ðiều tra, đánh giá về thực trạng và đề xuất loại hình thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn tỉnh Thái Bình đến 2020 và sau năm 2020”, tổ chức hội thảo thống nhất xây dựng đề án về thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn tỉnh. Xây dựng bản đồ nhạy cảm môi trường và kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu dải ven bờ biển tỉnh Thái Bình.

Ðối với công tác BVMT khu vực nông thôn cũng có nhiều cải thiện. Ðến nay, trên 85% dân số nông thôn sử dụng nước sạch; 80% cơ sở sản xuất mới xây dựng, 55% cơ sở sản xuất cũ có hệ thống xử lý chất thải đạt tiêu chuẩn môi trường. Nhiều xã đã hoàn thành tiêu chí môi trường trong xây dựng nông thôn mới.

Mặc dù vậy, công tác BVMT trong thời gian qua cũng bộc lộ nhiều bất cập. Tuy là nhiệm vụ của các cấp, các ngành, các cơ quan, đoàn thể và toàn dân nhưng hiện vẫn còn không ít người chưa nhận thức đúng, đầy đủ, chưa thực sự quan tâm đến BVMT. Ngoài ra, nguồn kinh phí dành cho các công trình xử lý môi trường của tỉnh còn hạn chế nên mới chỉ tập trung đầu tư phát triển và xây dựng cơ bản, còn kinh phí cho công tác phòng ngừa, khắc phục ô nhiễm môi trường, đánh giá chất lượng môi trường chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Cụ thể như việc thực hiện quy hoạch quản lý và xử lý chất thải rắn của tỉnh, tuy đã được triển khai nhiều năm qua nhưng chỉ mới thực hiện được một phần bãi chôn lấp rác thải rắn công nghiệp tại KCN Tiền Hải. Toàn tỉnh mới có 2 KCN Nguyễn Ðức Cảnh, Phúc Khánh đầu tư xây dựng khu xử lý nước thải tập trung, đi vào vận hành, KCN Gia Lễ đang đầu tư xây dựng, còn lại 3 KCN chưa có khu xử lý nước thải; 100% các cụm công nghiệp chưa xây dựng khu xử lý nước thải tập trung; nhiều dự án đầu tư vào các KCN, cụm công nghiệp chưa có thủ tục hành chính về môi trường. Ở khu vực nông thôn, chỉ có khoảng 60% tổng lượng rác thải sinh hoạt được thu gom bằng biện pháp thủ công, còn lại tập kết tại các bãi rác tự phát như khu vực đầm trũng, ruộng hoang hóa, ven đường… gây ô nhiễm môi trường.

Toàn tỉnh mới chỉ có 56 xã, thị trấn đầu tư khu xử lý rác thải bằng công nghệ hợp vệ sinh môi trường. Ðể xử lý rác thải nông thôn, hạn chế tình trạng ô nhiễm môi trường, năm 2009 - 2010, UBND tỉnh đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho 3 dự án theo công nghệ ướt, công nghệ xử lý triệt để không chôn lấp làm phân vi sinh, tái chế thành nhựa, gạch không nung, phát điện, tổng công suất 450 tấn/ngày, bảo đảm khả năng xử lý 93% lượng rác thải nông thôn, tuy nhiên đến nay tiến độ thực hiện rất chậm. Các dự án mới chỉ triển khai các hạng mục tường bao, san lấp mặt bằng, chưa đầu tư xây dựng công trình.

Những bất cập này đòi hỏi phải tăng cường công tác quản lý, quy hoạch và thực hiện quy hoạch, huy động tối đa mọi nguồn lực của các thành phần kinh tế tham gia nhằm sớm giải quyết những khó khăn, hạn chế trong công tác BVMT, bảo đảm sự phát triển bền vững của tỉnh.

Đức Dũng