Bỏ tiền tỷ ra mua nhà và đã ở nhiều năm nhưng các hộ dân tại các khu đô thị đang mòn mỏi chờ đợi để được cấp sổ đỏ. Vợ chồng bà Nguyễn Thị Liên ở khu đô thị Trần Lãm đã nộp đầy đủ tiền mua đất, móng nhà, tiền hạ tầng và các loại giấy tờ theo yêu cầu của chủ đầu tư như bản sao hộ khẩu, hợp đồng mua bán căn hộ... Tuy nhiên, đến nay, sau 7 năm sinh sống trong ngôi nhà mới khang trang, hiện đại nhưng gia đình bà vẫn chưa nhận được GCN như chủ đầu tư đã cam kết trước khi mua. Việc chưa được cấp sổ đỏ ảnh hưởng rất nhiều đến công việc kinh doanh, thế chấp vay vốn ngân hàng, nhập hộ khẩu, chuyển nhượng, sang tên... tài sản của người dân. Anh Đinh Văn Thanh, khu đô thị Trần Hưng Đạo cho biết: Tin tưởng cam kết của chủ đầu tư sẽ giao GCN, vợ chồng tôi đã vay tiền của người thân, bạn bè để mua đất xây nhà, định khi nào có sổ đỏ sẽ thế chấp ngân hàng trả nợ. Thế nhưng, từ khi nhận nhà đến nay đã gần 10 năm vẫn phải chờ đợi trong vô vọng mà không biết kêu ai bởi khi ký hợp đồng mua bán căn hộ với chủ đầu tư không có ràng buộc về thời hạn bàn giao sổ đỏ, trong khi chủ đầu tư liên tục thất hứa.

Trên địa bàn thành phố Thái Bình có 7 dự án đầu tư xây dựng nhà ở để bán với tổng diện tích 44,82ha, 2.393 lô đất quy hoạch xây dựng nhà ở, diện tích 23,13ha. Đến nay, các chủ đầu tư đã cơ bản đầu tư xây dựng hoàn thiện công trình hạ tầng kỹ thuật; đã có gần 1.900 lô đất hoàn thành xây dựng nhà. Một số dự án đã bàn giao hạ tầng cho UBND Thành phố quản lý. Theo quy định của Luật Đất đai, việc cấp GCN quyền sử dụng đất cho người mua nhà tại các khu đô thị do chủ đầu tư dự án các khu đô thị thay mặt người mua nhà kê khai nộp hồ sơ GCN sau khi hoàn thành việc đầu tư xây dựng (nhà hoàn thiện hoặc xây thô). Tuy nhiên, hiện tỷ lệ cấp GCN rất thấp, mới cấp được 367/2.393 lô, đạt 15,3% số lô quy hoạch. Theo ông Nguyễn Kiên Cường, Giám đốc Văn phòng Đăng ký đất đai, Sở Tài nguyên và Môi trường, có nhiều nguyên nhân dẫn đến việc chậm cấp GCN cho người mua nhà tại các khu đô thị, từ phía chủ đầu tư, từ cơ quan quản lý nhà nước và từ người dân. Trong đó, nguyên nhân từ chủ đầu tư là lớn nhất, nhiều dự án vi phạm pháp luật về đất đai, xây dựng như xây dựng không đúng quy hoạch, thiết kế, chưa xây xong đã bán, tỷ lệ vi phạm chiếm 77,8%. Vẫn còn chủ đầu tư nợ tiền nộp ngân sách nhà nước, người dân nợ chủ đầu tư. Hơn nữa, các chủ đầu tư và người dân chưa phối hợp để xử lý, hoàn thiện hồ sơ cấp GCN. Nhiều hộ gia đình tự xây dựng hoặc sau khi nhận bàn giao nhà của chủ đầu tư đã tự cải tạo, cơi nới, xây dựng vượt số tầng, vượt ranh giới, mốc giới. Cùng với đó, việc quản lý, giám sát đầu tư xây dựng của các cơ quan quản lý nhà nước đối với các chủ đầu tư và người mua nhà còn hạn chế, để xảy ra nhiều sai phạm, không phát hiện và xử lý kịp thời, hoặc có kiểm tra, phát hiện nhưng xử lý chậm, chưa cương quyết, chủ động… Công tác tham mưu nhằm đưa ra các giải pháp xử lý vi phạm còn bất cập, khó khăn cho chủ đầu tư và người mua nhà trong quá trình thực hiện để hoàn thiện thủ tục cấp GCN.

Qua tìm hiểu của chúng tôi, tại dự án khu đô thị 5 Trần Hưng Đạo, lý do chưa được làm sổ đỏ do chủ đầu tư còn nợ tiền thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, tiền phạt chậm nộp… Hay tại dự án khu đô thị 3 Trần Hưng Đạo, một phần dự án đã được Tổng công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Xây dựng chuyển nhượng cho Công ty Thăng Long nhưng chưa hoàn thiện xong thủ tục chuyển nhượng. Một trong những khu đô thị vi phạm về xây dựng nhiều nhất là khu đô thị Trần Lãm, chỉ có 77/652 lô đất xây dựng nhà ở đúng quy định, còn lại hoặc chưa xây dựng hoặc vi phạm xây dựng vượt ra khe thông gió, vượt số tầng… Theo ông Trần Duy Hùng, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường: Để đẩy nhanh tiến độ cấp GCN cho các hộ gia đình, cá nhân tại các khu đô thị theo chỉ đạo của UBND tỉnh, các chủ đầu tư phải hoàn thiện hồ sơ cấp GCN cho các trường hợp không vi phạm về đất đai, xây dựng; hoàn thành nộp nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước, hoàn thiện hồ sơ báo cáo kết quả thực hiện dự án, thủ tục chuyển nhượng dự án; thực hiện điều chỉnh quy hoạch và phối hợp với các sở, ngành và UBND Thành phố trong việc xử lý, khắc phục các vi phạm về đất đai, xây dựng. UBND Thành phố khẩn trương thẩm định quy hoạch điều chỉnh các khu đô thị và quản lý chặt chẽ về quy hoạch xây dựng các lô đất chưa xây dựng khi bàn giao cho Thành phố quản lý. Cục Thuế tỉnh đề xuất biện pháp xử lý thu nghĩa vụ tài chính các chủ đầu tư để hoàn thiện hồ sơ cấp GCN cho các hộ gia đình, cá nhân… Khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ theo quy định, Văn phòng Đăng ký đất đai Sở Tài nguyên và Môi trường sẽ thẩm định hồ sơ và trình cấp thẩm quyền cấp GCN trong vòng 30 ngày (ngày làm việc) theo đúng quy định của pháp luật.

Minh Nguyệt