Trong chuyến công tác ra với quân và dân huyện đảo Trường Sa dịp đầu năm 2014, chúng tôi may mắn được ngắm những bông hoa bàng vuông trên các đảo Phan Vinh, Sinh Tồn Đông. Loài hoa ẩn chứa nhiều thông điệp để làm nên biểu tượng cho sức sống Trường Sa.

Chiều cuối năm, ngồi dưới gốc bàng vuông trên đảo Phan Vinh, Đại tá Ngô Duy Đỗ, Phó Lữ đoàn trưởng Lữ đoàn 146 Vùng 4 Hải quân kể cho những tân binh vừa nhận nhiệm vụ trên đảo về nguồn gốc cây bàng vuông. Với những người chưa một lần đến với Trường Sa, cây bàng vuông trên đảo là câu chuyện hấp dẫn, cuốn hút. Một trái bàng vuông trôi dạt trên biển đã được những con sóng mang đến nơi này, để giờ đây trên khắp các tuyến đảo tiền tiêu của Tổ quốc, màu xanh của bàng vuông đã phủ kín, che chở cho những người lính biển trước sự khắc nghiệt của thiên nhiên.

Ngắm hoa bàng vuông nở quả là điều thú vị. Cánh hoa trắng pha tím lung linh đến nao lòng. Nhị hoa trổ dài và phát sáng như những con đom đóm tí hon chập chờn trong đêm. Khác với hoa phong ba (mà lính Trường Sa vẫn ví là nho đảo, mọc thành chùm, giản đơn để hợp với quy luật sinh tồn giữa biển khơi), hoa bàng vuông cầu kỳ, tỷ mỷ đến lạ thường. Giữa đảo xa quanh năm nắng gió, mầm xanh bàng vuông vẫn bật lên từ sỏi đá, vẫn xanh như nó chọn Trường Sa là quê hương, không cần đến bàn tay chăm sóc của con người, không cần đến những mảnh đất màu mỡ. Ở Trường Sa, bàng vuông vẫn lớn, bám vào sỏi đá để đến mùa thì trổ bông hoa.

Ai một lần đến với Trường Sa, được đắm chìm vào vẻ đẹp của những bông hoa bàng vuông, thấy những cơn gió từng hồi quật vào cành cây nghiêng ngả mới thấy xót xa, thương cho loài hoa bé nhỏ, chỉ muốn đưa tay với lấy chùm hoa, đưa vào lòng che chở. Nhưng chẳng ai đủ tự tin để ngắt một bông hoa bàng vuông đem về làm của riêng cho mình. Những người lính đảo cũng vậy, họ trân trọng, nâng niu loài hoa này như từng tấc đất, tấc biển của quê hương. Bàng vuông còn là người bạn thân thiết với những người lính đảo. Tán bàng xua đi nắng hè như đổ lửa, chắn những cơn gió quần quật thổi từ biển khơi. Với lính đảo, được ngắm những bông hoa bàng vuông tinh khôi, những chùm quả núc niểng có cảm giác như được vơi đi những vất vả, nhọc nhằn.

Với riêng chúng tôi, kỷ niệm của một năm về trước cùng đồng nghiệp vượt sóng ra khơi, trái bàng vuông khô là món quà trao vội của những người lính đảo trước lúc chia tay. Khi tôi đặt bút viết những này cũng là lúc các bạn đồng nghiệp đang chuẩn bị cho hành trình vượt sóng ra với Trường Sa, để viết tiếp những câu chuyện về Trường Sa thân yêu. Ở Trường Sa. bàng vuông mùa này vẫn nở, vẫn màu trắng tinh khôi pha sắc tím đến nao lòng.

Nguyễn Tùng – Tất Đạt